{"id":57354,"date":"2023-03-21T10:34:30","date_gmt":"2023-03-21T09:34:30","guid":{"rendered":"https:\/\/nabarralde.eus\/?p=57354"},"modified":"2023-03-21T10:34:30","modified_gmt":"2023-03-21T09:34:30","slug":"zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\/","title":{"rendered":"ZER DAKIZU \u201cIRATI\u201d ETA BERE GARAIARI BURUZ?"},"content":{"rendered":"<p>Ziurrenik, guk bezala, atsegin handiz ikusi duzu Paul Urkijoren \u201cIRATI\u201d pelikula gogoangarria. Baina, ba al zenekien?&#8230;<\/p>\n<ul>\n<li>\u2026 2024an 1200 urte beteko direla Eneko Aritza errege aukeratu zutenetik eta, beraz, Iru\u00f1eko erresumak bere independentzia gauzatu zuenetik?<\/li>\n<li>\u2026 filmean agertzen den gaztelua Loarreko gaztelua -Huesca ondoan- dela, eta Antso III. \u201cNagusia\u201d errege nafarrak eraiki zuela XI. mendean?<\/li>\n<li>\u2026 filma kokatzen den garaian eta lurraldean bazegoela baskoiak batzen zituen \u201cBaskoniako Dukerria\u201d deituriko egitura politiko bat?<\/li>\n<li>\u2026 768an, filmaren kontakizuna hasi baino apur bat lehenago, frankoak Baskonia iparraldetik erasotzen hasi zirela eta, horren ondorioz, Pirineoz hegoaldeko baskoiek beren buruak babesteko antolatzeari ekin ziotela?<\/li>\n<li>\u2026 <span lang=\"en-US\">Orreaga\/Errozabalen hiru gudu egon zirela: 778an, 812an eta 824an? <\/span>778koa da ezagunena, baina 824koaren ondorioz jaio zen Iru\u00f1eko Erresuma.<\/li>\n<li>\u2026 824ko guduan Enekoren aldeko baskoiak, Aragoiko baskoiak eta Erriberako Banu Qasiak elkartu zirela armada frankoa garaitzeko? Horiek guztiak \u201cnafarrak\u201d ziren, kronika frankoetan.<\/li>\n<li>\u2026 filmean agertzen den Belasko Iru\u00f1eko jauna izan zela 799 eta 816 artean? Orduko Araban -gaurkoa baino zabalagoa- omen zuen bere jabegoa, eta Erresuma berria asturiarrengandik babestu zuen.<\/li>\n<\/ul>\n<p><b>\u00bfQU\u00c9 SABES SOBRE \u201cIRATI\u201d Y SU \u00c9POCA?<\/b><\/p>\n<p>Seguramente, al igual que nosotr@s, has disfrutado viendo \u201cIRATI\u201d, la magn\u00edfica pel\u00edcula de Paul Urkijo. Pero \u00bfsab\u00edas qu\u00e9?&#8230;<\/p>\n<p>\u2022 \u2026 \u00bfen 2024 se cumplir\u00e1n 1200 a\u00f1os de la elecci\u00f3n de Eneko Aritza como rey y, por tanto, de la independencia del reino de Pamplona?<\/p>\n<p>\u2022 \u2026 \u00bfel castillo que aparece en la pel\u00edcula es el castillo de Loarre -junto a Huesca-, y que fue construido por el rey navarro Sancho III \u201cel Mayor\u201d en el siglo XI?<\/p>\n<p>\u2022 \u2026 \u00bfen la \u00e9poca y el territorio en que se ubica la pel\u00edcula ya exist\u00eda una estructura pol\u00edtica llamada \u00abDucado de Vasconia\u00bb que un\u00eda a los vascones?<\/p>\n<p>\u2022 \u2026 \u00bfen el 768, poco antes de comenzar el relato de la pel\u00edcula, los francos empezaron a atacar a Vasconia por el norte y, como consecuencia de ello, los vascones del sur de los Pirineos empezaron a organizarse para protegerse?<\/p>\n<p>\u2022 \u2026 \u00bfhubo tres batallas en Orreaga\/Errozabal: 778, 812 y 824? La m\u00e1s conocida es la de 778, pero fue a ra\u00edz de la de 824 que naci\u00f3 el Reino de Pamplona.<\/p>\n<p>\u2022 \u2026 \u00bfen la batalla de 824 se unieron los vascones partidarios de Eneko, los vascones aragoneses y los Banu Qasi de la Ribera para derrotar al ej\u00e9rcito franco? Todos ellos eran \u201cnavarros\u201d, seg\u00fan las cr\u00f3nicas francas.<\/p>\n<p>\u2022 \u2026 \u00bfel personaje de Belasko fue se\u00f1or de Pamplona entre los a\u00f1os 799 y 816? Se cree que sus propiedades se situaban en la \u00c1lava de entonces -m\u00e1s amplia que la actual-, y protegi\u00f3 al naciente Reino de los asturianos.<\/p>\n<p><b>MARTIN TTIPIA KULTUR ELKARTEA<\/b><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ziurrenik, guk bezala, atsegin handiz ikusi duzu Paul Urkijoren \u201cIRATI\u201d pelikula gogoangarria. Baina, ba al zenekien?&#8230; \u2026 2024an 1200 urte beteko direla Eneko Aritza errege aukeratu zutenetik eta, beraz, Iru\u00f1eko erresumak bere independentzia gauzatu zuenetik? \u2026 filmean agertzen den gaztelua Loarreko gaztelua -Huesca ondoan- dela, eta Antso III. \u201cNagusia\u201d errege nafarrak eraiki zuela XI. mendean? [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":30156,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[78],"tags":[],"class_list":["post-57354","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-egunekoa"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.7 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>ZER DAKIZU \u201cIRATI\u201d ETA BERE GARAIARI BURUZ? - Nabarralde<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/nabarralde.eus\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"es_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"ZER DAKIZU \u201cIRATI\u201d ETA BERE GARAIARI BURUZ? - Nabarralde\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Ziurrenik, guk bezala, atsegin handiz ikusi duzu Paul Urkijoren \u201cIRATI\u201d pelikula gogoangarria. Baina, ba al zenekien?&#8230; \u2026 2024an 1200 urte beteko direla Eneko Aritza errege aukeratu zutenetik eta, beraz, Iru\u00f1eko erresumak bere independentzia gauzatu zuenetik? \u2026 filmean agertzen den gaztelua Loarreko gaztelua -Huesca ondoan- dela, eta Antso III. \u201cNagusia\u201d errege nafarrak eraiki zuela XI. mendean? [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/nabarralde.eus\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Nabarralde\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/nabarraldefundazioa\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-03-21T09:34:30+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/nabarralde.eus\/wp-content\/uploads\/2014\/03\/Martin_Ttipia.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"200\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"100\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Nabarralde\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@Nabarralde\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@Nabarralde\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Escrito por\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Martin ttipia\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tiempo de lectura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Nabarralde\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/a0f064c4a38aaef1b58b785c1d4579f0\"},\"headline\":\"ZER DAKIZU \u201cIRATI\u201d ETA BERE GARAIARI BURUZ?\",\"datePublished\":\"2023-03-21T09:34:30+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\\\/\"},\"wordCount\":435,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2014\\\/03\\\/Martin_Ttipia.jpg\",\"articleSection\":[\"Egunekoa\"],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\\\/\",\"name\":\"ZER DAKIZU \u201cIRATI\u201d ETA BERE GARAIARI BURUZ? - Nabarralde\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2014\\\/03\\\/Martin_Ttipia.jpg\",\"datePublished\":\"2023-03-21T09:34:30+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/a0f064c4a38aaef1b58b785c1d4579f0\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"es\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2014\\\/03\\\/Martin_Ttipia.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2014\\\/03\\\/Martin_Ttipia.jpg\",\"width\":200,\"height\":100,\"caption\":\"Martin_Ttipia\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/es\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"ZER DAKIZU \u201cIRATI\u201d ETA BERE GARAIARI BURUZ?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/\",\"name\":\"Nabarralde\",\"description\":\"Kultur Ekimenak eta Sustapenak\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/a0f064c4a38aaef1b58b785c1d4579f0\",\"name\":\"Nabarralde\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/8d15af820acecdf93dd9ef2186326ae16943d999ac2e9ee425420f5b54544c99?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/8d15af820acecdf93dd9ef2186326ae16943d999ac2e9ee425420f5b54544c99?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/8d15af820acecdf93dd9ef2186326ae16943d999ac2e9ee425420f5b54544c99?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Nabarralde\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/es\\\/author\\\/miren\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"ZER DAKIZU \u201cIRATI\u201d ETA BERE GARAIARI BURUZ? - Nabarralde","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/nabarralde.eus\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\/","og_locale":"es_ES","og_type":"article","og_title":"ZER DAKIZU \u201cIRATI\u201d ETA BERE GARAIARI BURUZ? - Nabarralde","og_description":"Ziurrenik, guk bezala, atsegin handiz ikusi duzu Paul Urkijoren \u201cIRATI\u201d pelikula gogoangarria. Baina, ba al zenekien?&#8230; \u2026 2024an 1200 urte beteko direla Eneko Aritza errege aukeratu zutenetik eta, beraz, Iru\u00f1eko erresumak bere independentzia gauzatu zuenetik? \u2026 filmean agertzen den gaztelua Loarreko gaztelua -Huesca ondoan- dela, eta Antso III. \u201cNagusia\u201d errege nafarrak eraiki zuela XI. mendean? [&hellip;]","og_url":"https:\/\/nabarralde.eus\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\/","og_site_name":"Nabarralde","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/nabarraldefundazioa","article_published_time":"2023-03-21T09:34:30+00:00","og_image":[{"width":200,"height":100,"url":"https:\/\/nabarralde.eus\/wp-content\/uploads\/2014\/03\/Martin_Ttipia.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Nabarralde","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@Nabarralde","twitter_site":"@Nabarralde","twitter_misc":{"Escrito por":"Martin ttipia","Tiempo de lectura":"2 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\/"},"author":{"name":"Nabarralde","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#\/schema\/person\/a0f064c4a38aaef1b58b785c1d4579f0"},"headline":"ZER DAKIZU \u201cIRATI\u201d ETA BERE GARAIARI BURUZ?","datePublished":"2023-03-21T09:34:30+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\/"},"wordCount":435,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/nabarralde.eus\/wp-content\/uploads\/2014\/03\/Martin_Ttipia.jpg","articleSection":["Egunekoa"],"inLanguage":"es"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\/","url":"https:\/\/nabarralde.eus\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\/","name":"ZER DAKIZU \u201cIRATI\u201d ETA BERE GARAIARI BURUZ? - Nabarralde","isPartOf":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/nabarralde.eus\/wp-content\/uploads\/2014\/03\/Martin_Ttipia.jpg","datePublished":"2023-03-21T09:34:30+00:00","author":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#\/schema\/person\/a0f064c4a38aaef1b58b785c1d4579f0"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\/#breadcrumb"},"inLanguage":"es","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/nabarralde.eus\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\/#primaryimage","url":"https:\/\/nabarralde.eus\/wp-content\/uploads\/2014\/03\/Martin_Ttipia.jpg","contentUrl":"https:\/\/nabarralde.eus\/wp-content\/uploads\/2014\/03\/Martin_Ttipia.jpg","width":200,"height":100,"caption":"Martin_Ttipia"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/zer-dakizu-irati-eta-bere-garaiari-buruz\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"ZER DAKIZU \u201cIRATI\u201d ETA BERE GARAIARI BURUZ?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#website","url":"https:\/\/nabarralde.eus\/","name":"Nabarralde","description":"Kultur Ekimenak eta Sustapenak","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/nabarralde.eus\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"es"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#\/schema\/person\/a0f064c4a38aaef1b58b785c1d4579f0","name":"Nabarralde","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/8d15af820acecdf93dd9ef2186326ae16943d999ac2e9ee425420f5b54544c99?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/8d15af820acecdf93dd9ef2186326ae16943d999ac2e9ee425420f5b54544c99?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/8d15af820acecdf93dd9ef2186326ae16943d999ac2e9ee425420f5b54544c99?s=96&d=mm&r=g","caption":"Nabarralde"},"url":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/author\/miren\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/57354","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=57354"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/57354\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":57355,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/57354\/revisions\/57355"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media\/30156"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=57354"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=57354"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=57354"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}