Datozen asteotarako hitzaldi sorta, erakusketa eta ikastaroak antolatu dituzte O\u00f1atin eta Bergaran udalek eta Nabarraldek, Olaso Dorrea fundazioaren laguntzarekin. Geuk gutaz jakitea dute helburu.<\/p>\n
Errelatoa<\/em>, kontakizuna, berba nonahi agertzen zaigu gaur egun. Errelatoa<\/em> historiarekin lotuta doa. Historia ez da , izanagatik ere, antzinako gertaeren zerrendatze huts hotza. Historia errelato<\/em> baten orrialdeak dira. Aurrekoak hurrengoa baldintzatzen du eta hark datozenak, eta geu hor nonbaiten gaude. Normalean ez da izaten errelato<\/em> bat eta bakarra, geu ere ez garelako bat eta bakarra. Hala ere, errelato<\/em> bat eta bakarra ofizial bihurtzeko joera izan ohi da beti. Ofiziala eta bakarra hezkuntzan, politikan, komunikabideetan. Azken buruan, gizartea moldatzeko abiapuntu eta jomuga izango den errelatoa<\/em>.<\/p>\n Giza talde batek ez badu bere errelatoen <\/em>kontrola, beste norbaitek bere interesetarako harrapatuko dio kontrol hori. Berdin dio euskal-nafarrok izan, Ameriketako nazio indigenak zein Afrikakoena edo Ekialde Hurbilekoena izan. Kontrolatzaileak erabakiko du herri eta herritar horiei dagozkien eskubideak eta debekuak. Horregatik komunikabide, tertuliakide eta gizarte agente ezberdinen ahotan beti egotea errelatoa<\/em>.<\/p>\n Oro har, euskal-nafarrok ez gara gure errelatoaren<\/em> jabe. Garaitu, konkistatu eta asimilatu gaituztenen errelatoa<\/em> inposatu eta onartu ere onartu dugu maiz baino maizago. Horrek auto-ukazio eta autoestimua eskasera eraman gaitu. Ezgauza garela sinestarazi arte. Euskal Herriko komunikabideetan \u201ca nivel nacional<\/em>\u201d sarri entzuten denean, ez dira Bilbo, Baiona edo Iru\u00f1eko ezertaz ari, Espainiaz baizik. Gure paradigma, errelatoa<\/em>, gaztelarra da. Gaztelar diot, bai; nazionalismo espainiarra, azken finean, supremazismo gaztelarra delako.<\/p>\n Orain dela urte gutxi San Telmo museoan, ospe handiz, \u201cLos Galos\/Galiarrak<\/em>\u201d erakusketa egin zen hartan Akitania osoa galiarra (zelta) zen. Euskaldunak ez ginen inondik inora agertzen ez mapetan ezta azalpenetan ere. Erakusketa hartara frantsesek eraman zuten errelatoa<\/em>, baina zabaldu gu geu ari ginen zabaltzen.<\/p>\n Podcast eta youtubeko historia, hizkuntzalaritza eta halako gaien saio gehienen arabera Asturias, Leon, Gaztela eta Aragoi artean ez zegoen ezer. Dibulgatzaile gaztelarren errelatoan<\/em> zeltiberoak eta godoak besterik ez zen han, geroago frankoak aukeran. Euskal-nafarrok derrepentean agertu omen gara lur hauetan. Euri osteko perretxikoen modura. Perretxiko txarrak gainera, pozoia barreiatzeko hazitakoak omen.<\/p>\n \u201cMesedez, errelatoa<\/em> ez ukitu, ordea\u201d. Besteak beste, akademiko espainiar ofizialen errelatoan<\/em> \u201cvasconicaci\u00f3n tard\u00eda\u201d delakoaren teoria nekez uztar daitekeelako Iru\u00f1a-Veleian aitzin-euskaraz egitearekin. Ondorioz, froga arkeometriko independenteak eta indusketa kontrolatuak baztertu beharko dira zenbait aurreiritzi eta teoria ez asaldatzearren. Zientziak epaitu beharko lukeena, epaile batek epaituko du otsailean. Politikan sarriegi bezala, oraingoan ere epaileek idatziko dute errelatoa<\/em>.<\/p>\n Akordatzen naiz behin gaztelar batek oinarririk gabeko nazionalismo anakronikoa leporatzen zidan solasaldi batean, euskaldunon estatua Nafarroa izan zela esan niola nik. Hori eskolan sekula ere ez ziotela irakatsi erantzun zidan. Gaztelarrean errelatoa<\/em> bakarra da; berau, baina, geure artean ere erabiltzen dugun bakarra izan ohi dena. Gainera Nafarroako errege dinastia batzuk frantsesak izanik, bada, legitimitaterik ez zutela-edo aditzera eman zidan. Haren errelatoan <\/em>koroa espainiarraren Austriarrak eta Borboiarrak gaztelar peto petoak omen ziren; Cuencakoak edo ote? … eta zorioneko gu Espainiako etxe handian onartu gaituelako, guk astakirten ezjakinok horrela nahiko ez bagenu ere.<\/p>\n Errelatoa<\/em> \u201cnormalago\u201d egite aldera oraingo Iru\u00f1eko \u201cudal normalago\u201d honetan, Enrique Mayak alkateak Iru\u00f1eko historia dibulgatzeko argitalpenetan \u201cbaskoien aipamena\u201d murrizteari ekin dio. Navarra+an Ciudanosek duen ordezkariak ekarpen \u201cnormalagoa\u201d egite aldera, euskara Iru\u00f1ean mintzatu denik ere zalantzan jarri du. Berdin die inguruko toponimiak dioena edota artxiboko eskutitzak, ezkontza testigantzak, hainbat kargutarako hizkuntza eskakizunak, interprete eta itzultzaile premiak eta antzeko dokumentazioa azaleratuz, Jimeno Juriok, Peio Monteanok, Patxi Salaberriak\u2026 eta beste aditu askok Iru\u00f1ea eta bere ingurua 20.mendera arte euskalduna izan dela frogatzeak. Euskara arrotza da hauen errelatoan. <\/em>Euskara mintzatu den tokian, inoiz mintzatu bada, gauzen orden \u201cnormalagatik\u201d berez lasai-lasai isiltzen joan da gure aurrerabidearen mesedean. Supremazista gaztelarren errelatoan<\/em> ez da sekula jazarpen, inposaketa edo debekurik izan. Izan ere, ez da inoiz gatazkarik gertatu eta, ondorioz, \u201cnormaltasuna\u201d haiek ezarritakoa izanik, kontra egiten ausartu dena gaizto intolerante fanatikoa deklaratu dute. Iru\u00f1eko udal argitalpen horretan, ostera, Loiolako San Inazio militarra Iru\u00f1eko konkistan laguntzea nabarmenago goraipatzea egokiago jo dute. Hori ez omen da vascongado<\/em>en mutur sartzea. E<\/em>rrelatoari <\/em>ondo baldin badatorkio, ez dago \u201cinjerencia vasca<\/em>\u201d arrotzik nonbait.<\/p>\n Xamartek bere Etxera Bidean<\/em> liburuan Aezkoako jendeak jasandako auto-ukazioa eta autoestimu falta adierazteko, bere amonarekin 1980ko solasaldi labur hau kontatu du:<\/p>\n -Amatxi, herrian erraten dadate zuk badakizula arront ongi uskaras elekatzen\u2026<\/em><\/p>\n -\u00a1\u2026 Qu\u00e9 no, qu\u00e9 no s\u00e9\u2026! \u00bfPero qu\u00e9 dices, mi chico? Eztakit! Atzendu zaida!!- atsekabeturik oihukatu zidan, urduri, lotsaturik (beldurturik), soldaduen kuartela izan zen Txirrineko bordari so eginez.<\/em><\/p>\n Aezkoan bezala, Euskal Herri osoan errelatoa<\/em> inposatu nahi izan eta izango digute, horrek dakartzan ondorio guztiekin. Fake news<\/em>, intoxikazioa, soldatapeko komunikabide eta tertuliano<\/em>ak, akademiko ofizialak eta etxekalteak beti izan dira eta izango dira. Arazoa euren errelatoa <\/em>ofizial bihurtzetik eta gure onartzetik eratortzen da. Errelatoaren<\/em> bertsioak ezagutzean datza gakoa. Eta horretarako erakusketa, hitzaldi eta ikastaroak: geuk gutaz jakiteko.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Datozen asteotarako hitzaldi sorta, erakusketa eta ikastaroak antolatu dituzte O\u00f1atin eta Bergaran udalek eta Nabarraldek, Olaso Dorrea fundazioaren laguntzarekin. Geuk gutaz jakitea dute helburu. Errelatoa, kontakizuna, berba nonahi agertzen zaigu gaur egun. Errelatoa historiarekin lotuta doa. Historia ez da , izanagatik ere, antzinako gertaeren zerrendatze huts hotza. Historia errelato baten orrialdeak dira. Aurrekoak hurrengoa baldintzatzen […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":45382,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[78],"tags":[],"class_list":["post-45381","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-egunekoa"],"yoast_head":"\n