Independentismoaren kontrako epaiketak politikan jarri du arreta. Logikoa baino logikoagoa da hori, baina ezin da ahaztu kultura katalanaren kontrakoa ere badela epaiketa. Omnium Culturaleko presidentea, Jordi Cuixart, aulkian eserita dago. Kultura handiko gizon onbera da, baketsua, eta dagoeneko urtebete baino gehiago eman du preso. Aintzat hartzekoa da haren soslaia: hain da agerikoa haren moraltasunaren handia, non lotsaz gorritu behar luketen inola ere egingo ez lituzkeen delitu batzuk leporatzeko gai izan diren lotsagabeek. Hasteko, lehen auzi egunean Benet Salellasek eginiko defentsa bikainak begien bistan utzi zuen intoleranteentzat deserosoagoa izango dela kultura edukitzea aulkian eserita, politika edukitzea baino.<\/p>\n
Omnium funtsezko erakunde bat da gure hizkuntza, literatura eta oroimena babesteko. Bar\u00e7arekin eta Kataluniako Orfeoiarekin batean, balio sinboliko handia du, eta Euskal Herriak ondo ulertuko du zer den guretzat Omnium Cultural, berak ere ondotxo baitaki, minez jakin ere, zer den inork zure sinboloei erasotzea. Frankismoa ere saiatu zen, eta ezin.<\/p>\n
Omnium, hain zuzen, Letra Katalanen Ohorezko Saria da, kategoria intelektual goreneko pertsonaiei emana: Jordi Rubio, Joan Oliver, Francesc de B. Moll, Salvador Espriu, Josep V. Foix, Joan Fuster… Omnium, era berean, Eleberriaren Sant Jordi saria da: Maria Aurelia Capmany, Josep Pla, Manuel de Pedrolo, Pere Calders, Merce Rodoreda, Montserrat Roig, Baltasar Porcel… Eta Omnium, gainera, Poesiaren Carles Riba saria da: Joan Vinyoli, Blai Bonet, Miquel Marti Pol, Pere Quart, Maria Merce Mar\u00e7al…<\/p>\n
Sorreratik bertatik, 1961eko erresistentzia hartatik, aktibismoan ari da Omnium; politikan ez, baizik hain justu kulturan aritzea du lehentasun, eta horrexek ematen dio indar berezia. Politikak bereiz baitezake kulturak batu duena. Subiranismo kulturalak malgutasuna ematen du; hain zuzen, subiranismo politikoan batzuetan faltan sumatzen den malgutasun bat.<\/p>\n
Mezenasgotik industriara pasatutako kultura baten plataformetako bat izan zen Omnium. Burgesia katalanak sortu zuen, Edicions 62 eta Edigsa diskoetxea sortu zituen bezala: bi horiek ezinbestekoak izan ziren liburuaren industria hedatzeko eta nova can\u00e7\u00f3<\/em> izenekoari bozgorailu bat emateko. Gaur egun ere, kultur plataforma handi hori da Omnium, 120.000 bazkideek ematen dioten bizitasun eta autonomia duena: orain, betiko kuotak ordaintzeaz gainera, diru gehiago jartzen ari dira, prozesuaren ondorioz intolerantzia inkisitibo ezjakinak ezarritako isunak pagatu ahal izateko.<\/p>\n Errepresioak oldarrari ekin baino lehentxeago, Omnium gidari aritu zen memoria historikoaren borroka baketsu handian, frankismoaren krimenak salatu nahian. Herritarren ekitaldi handi bat egin zen Bartzelonako Model presondegian, non zigorrak bete baitzituzten libertatearen aldeko hainbat eta hainbat borrokalarik, non garrotean exekutatu baitzuten Salvador Puig Antich, non gaua igaro baitzuen Juan Paredes Txiki<\/em>-k fusilatua izateko bezperan. Cuixart ikusi nuen azken aldian, hain zuzen, Model espetxean ikusi nuen, preso politiko guztien ohorea aldarrika, bera ere zerrendan agertzeko atarian zegoela.<\/p>\n Ekitaldi haiei, ordea, Omniumeko aurreko zuzendaritzakoek ekin zieten: Muriel Casals, zorigaiztoko istripu batean hila, eta Quim Torra. Hain zuzen, Torra aritu zen Nabarralderekiko harremana estutzen, Angel Rekalderen lan onari esker, eta, halaxe, bisitan etorri zen Iru\u00f1eko alkatea, Joseba Asiron. Omniumeko agendan Torrak zuen azken ekitaldia, gainera, O\u00f1atiko Unibertsitatean eman beharreko hitzaldi bat zen, memoriaren esparruei buruzkoa. Rekaldek estimu handiz gordeta dauka Quim Torraren azken mezu elektronikoa: hitzaldia ezin eman eta, barkamena eskatzen zion mezuan, nahiz eta arrazoi sendo bat izan, hots, Kataluniako Generalitateko presidente hautatu berria izatea.<\/p>\n Berria<\/p>\n Judici a la cultura catalana. El factor \u00d2mnium<\/strong><\/p>\n El judici a l\u2019independentisme t\u00e9 posat el focus en la pol\u00edtica. \u00c9s del tot l\u00f2gic, per\u00f2 no es pot passar de llarg que tamb\u00e9 hi ha un judici a la cultura catalana. Seu a la banqueta Jordi Cuixart, president d\u2019\u00d2mnium Cultural. Home de cultura i de bondat, i de pau, que fa m\u00e9s d\u2019un any que \u00e9s a la pres\u00f3. No passin per alt el seu perfil, perqu\u00e8 segur que la seva altura moral aflorar\u00e0 per fer posar vermells els que tinguin la poca vergonya d\u2019acusar-lo de delictes que seria incapa\u00e7 de cometre. Per comen\u00e7ar, la defensa brillant de Benet Salellas el primer dia de la vista ja va evidenciar que la cultura a la banqueta ser\u00e0 encara m\u00e9s inc\u00f2moda a la intoler\u00e0ncia que la pol\u00edtica.<\/p>\n \u00d2mnium \u00e9s una instituci\u00f3 cabdal per a la preservaci\u00f3 de la nostra llengua, de la nostra literatura i de la nostra mem\u00f2ria. Al costat del Bar\u00e7a i de l\u2019Orfe\u00f2 Catal\u00e0, t\u00e9 un valor simb\u00f2lic potent, i a Euskal Herria, que ha patit prou, i prou dolorosament, qu\u00e8 significa que li ataquin els s\u00edmbols, s\u2019entendr\u00e0 el significat de judicar \u00d2mnium Cultural. El franquisme ja ho va intentar sense \u00e8xit.<\/p>\n \u00d2mnium \u00e9s el Premi d\u2019Honor de les Lletres Catalanes, atorgat a personatges d\u2019enorme al\u00e7ada intel\u00b7lectual, com Jordi Rubi\u00f3, Joan Oliver, Francesc de B. Moll, Salvador Espriu, Josep V. Foix, Joan Fuster… \u00d2mnium \u00e9s el Premi Sant Jordi de Novel\u00b7la: Maria Aur\u00e8lia Capmany, Josep Pla, Manuel de Pedrolo, Pere Calders, Merc\u00e8 Rodoreda, Montserrat Roig, Baltasar Porcel… \u00d2mnium \u00e9s el Premi Carles Riba de Poesia: Joan Vinyoli, Blai Bonet, Miquel Mart\u00ed Pol, Pere Quart, Maria Merc\u00e8 Mar\u00e7al Mar\u00e7al…<\/p>\n Des de la seva fundaci\u00f3, a la resist\u00e8ncia del 1961, \u00d2mnium practica l\u2019activisme, amb la for\u00e7a que li atorga que sigui precisament la cultura i no la pol\u00edtica la primera de les seves casu\u00edstiques. Perqu\u00e8 la pol\u00edtica pot separar all\u00f2 que la cultura uneix. El sobiranisme cultural aporta una ductilitat que a vegades es troba a faltar en el sobiranisme pol\u00edtic.<\/p>\n \u00d2mnium va ser una de les plataformes de desplegament d\u2019una cultura que va transitar del mecenatge a la industria. La mateixa burgesia catalana que havia fundat Edicions 62 i la discogr\u00e0fica Edigsa, gr\u00e0cies a les quals van ser possibles el desplegament de la ind\u00fastria del llibre i el gran altaveu de la Nova Can\u00e7\u00f3, va fundar \u00d2mnium. A dia d\u2019avui, \u00d2mnium segueix sent la gran plataforma cultural, amb la vitalitat i autonomia que li proporcionen els seus 120.000 socis, que cotitzen les quotes habituals i les afegides per poder pagar les multes que la inquisitiva i inculta intoler\u00e0ncia li ha imposat a conseq\u00fc\u00e8ncia del Proc\u00e9s.<\/p>\n Poc abans que la repressi\u00f3 cavalqu\u00e9s de nou, \u00d2mnium havia liderat el gran combat pac\u00edfic de la mem\u00f2ria hist\u00f2rica de cara a denunciar els crims del franquisme. Un gran acte ciutad\u00e0 a la pres\u00f3 Model de Barcelona, on tants lluitadors per la democr\u00e0cia havien complert penes, on va ser executat a garrot vil Salvador Puig Antic i on va passar la nit de capella Juan Paredes, Txiki, abans que l\u2019afusellessin. L\u2019\u00faltim cop que vaig veure Cuixart, va ser precisament a la Model, reivindicant l\u2019honor de tants presos pol\u00edtics, un minut abans que el seu nom s\u2019afeg\u00eds a la llista.<\/p>\n Aquells actes els van endegar els seus antecessors a la direcci\u00f3 d\u2019\u00d2mnium, Muriel Casals, desgraciadament morta en accident, i Quim Torra. Ell va ser un dels encarregats d\u2019establir els lla\u00e7os amb Nabarralde, gr\u00e0cies a la bona gesti\u00f3 d\u2019Angel Rekalde, que per comen\u00e7ar va propiciar una visita a l\u2019entitat de l\u2019alcalde d\u2019Iru\u00f1a, Joseba Asiron. L\u2019\u00faltim acte que tenia Torra en l\u2019agenda d\u2019\u00d2mnium, era justament una confer\u00e8ncia a la Universitat d\u2019O\u00f1ati, sobre els espais de la mem\u00f2ria. Rekalde guarda amb afecte l\u2019\u00faltim mail de Quim Torra, disculpant-se per no poder fer-la per la causa justificada que l\u2019acabaven d\u2019elegir President de la Generalitat de Catalunya.<\/p>\n <\/p>\n Juicio a la cultura catalana. El factor \u00d2mnium<\/strong><\/p>\n El juicio al independentismo tiene puesto el foco en la pol\u00edtica. Es natural, pero no se puede pasar por alto que tambi\u00e9n hay un juicio a la cultura catalana. Sienta en el banquillo a Jordi Cuixart, presidente de \u00d2mnium Cultural, hombre de cultura y de bondad, y de paz, que hace m\u00e1s de un a\u00f1o que est\u00e1 en prisi\u00f3n. No pasen por alto su perfil, porque seguro que su altura moral aflorar\u00e1 para sonrojar a quienes tengan la poca verg\u00fcenza de acusarle de delitos que ser\u00eda incapaz de cometer. Para empezar, la defensa brillante de Benet Salellas el primer d\u00eda de la vista ya evidenci\u00f3 que la cultura en el banquillo ser\u00e1 a\u00fan m\u00e1s inc\u00f3moda a la intolerancia que la pol\u00edtica.<\/p>\n \u00d2mnium es una instituci\u00f3n fundamental para la preservaci\u00f3n de nuestra lengua, literatura y memoria. Junto al Bar\u00e7a y al Orfe\u00f2 Catal\u00e0, tiene un valor simb\u00f3lico potente, y en Euskal Herria, que ha sufrido mucho, y muy dolorosamente, qu\u00e9 significa que le ataquen los s\u00edmbolos, se entender\u00e1 el significado de juzgar a \u00d2mnium Cultural. El franquismo ya lo intent\u00f3 sin \u00e9xito.<\/p>\n \u00d2mnium es el Premio de Honor de las Letras Catalanas, otorgado a personajes de enorme altura intelectual, como Jordi Rubi\u00f3, Joan Oliver, Francesc de B. Moll, Salvador Espriu, Josep V. Foix, Joan Fuster… \u00d2mnium es el Premio Sant Jordi de Novela: Maria Aur\u00e8lia Capmany, Josep Pla, Manuel de Pedrolo, Pere Calders, Merc\u00e8 Rodoreda, Montserrat Roig, Baltasar Porcel… \u00d2mnium es el Premio Carles Riba de Poes\u00eda: Joan Vinyoli, Blai Bonet, Miquel Mart\u00ed Pol, Pere Quart, Maria Merc\u00e8 Mar\u00e7al Mar\u00e7al…<\/p>\n Desde su fundaci\u00f3n en 1961, en la resistencia, \u00d2mnium practica el activismo, con la fuerza que le otorga que sea precisamente la cultura y no la pol\u00edtica la primera de sus preocupaciones. Porque la pol\u00edtica puede separar lo que la cultura une. El soberanismo cultural aporta una ductilidad que a veces se echa de menos en el soberanismo pol\u00edtico.<\/p>\n \u00d2mnium fue una de las plataformas de soporte de una cultura que transit\u00f3 del mecenazgo a la industria. La misma burgues\u00eda catalana que hab\u00eda fundado Edicions 62 y la discogr\u00e1fica Edigsa, gracias a las cuales fueron posibles el desarrollo de la industria del libro y el gran altavoz de la Nova Can\u00e7\u00f3, fund\u00f3 \u00d2mnium. A d\u00eda de hoy, \u00d2mnium sigue siendo la gran plataforma cultural, con la vitalidad y autonom\u00eda que le proporcionan sus 120.000 socios, que cotizan las cuotas habituales y las a\u00f1adidas para poder pagar las multas que la intolerancia inquisitorial e inculta le ha impuesto a consecuencia del Proceso.<\/p>\n Poco antes de que la represi\u00f3n cabalgara de nuevo, \u00d2mnium lider\u00f3 el combate pac\u00edfico de la memoria hist\u00f3rica de cara a denunciar los cr\u00edmenes del franquismo. Organiz\u00f3 un gran acto ciudadano en la c\u00e1rcel Modelo de Barcelona, donde tantos luchadores por la democracia hab\u00edan cumplido penas, donde fue ejecutado a garrote vil Salvador Puig Antich y donde pas\u00f3 la noche en capilla Juan Paredes, Txiki, antes de que lo fusilaran. La \u00faltima vez que vi a Cuixart fue precisamente en la Modelo, reivindicando el honor de tantos presos pol\u00edticos, un minuto antes de que su nombre se a\u00f1adiera a la lista.<\/p>\n Fueron sus antecesores en la direcci\u00f3n de \u00d2mnium quienes impulsaron aquellos actos bajo la direcci\u00f3n de Muriel Casals, desgraciadamente muerta en accidente, y Quim Torra. \u00c9l fue uno de los encargados de establecer los lazos con Nabarralde, gracias a la buena gesti\u00f3n de Angel Rekalde, que para empezar propici\u00f3 una visita a la entidad del alcalde de Iru\u00f1ea, Joseba Asir\u00f3n. El \u00faltimo acto que ten\u00eda Torra en la agenda de \u00d2mnium era justamente una conferencia en la Universidad de O\u00f1ati, sobre los lugares de la memoria. Rekalde guarda con cari\u00f1o el \u00faltimo mail de Quim Torra, disculp\u00e1ndose por no poder impartirla por la causa justificada de que le acababan de elegir President de la Generalitat de Catalu\u00f1a.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Independentismoaren kontrako epaiketak politikan jarri du arreta. Logikoa baino logikoagoa da hori, baina ezin da ahaztu kultura katalanaren kontrakoa ere badela epaiketa. Omnium Culturaleko presidentea, Jordi Cuixart, aulkian eserita dago. Kultura handiko gizon onbera da, baketsua, eta dagoeneko urtebete baino gehiago eman du preso. Aintzat hartzekoa da haren soslaia: hain da agerikoa haren moraltasunaren handia, […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":39061,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[78],"tags":[],"class_list":["post-42495","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-egunekoa"],"yoast_head":"\n