{"id":24991,"date":"2011-07-26T06:50:42","date_gmt":"2011-07-26T04:50:42","guid":{"rendered":"https:\/\/nabarralde.eus\/1512ko-uztailaren-25a\/"},"modified":"2011-07-26T06:50:42","modified_gmt":"2011-07-26T04:50:42","slug":"1512ko-uztailaren-25a","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/1512ko-uztailaren-25a\/","title":{"rendered":"1512ko uztailaren 25a."},"content":{"rendered":"<p> <\/p>\n<p>1512ko uztailean Aragoiko Fernandok Albako dukea bidali zuen  Iru\u00f1earuntz, artilleriaz josita zegoen 12.000 laguneko armada baten  laguntzaz. Inbaditzaileak amen batean iritsi ziren Iru\u00f1ea aldera, baina  lehenago Arazurin geldialdia egin zuten, Leringo kontearen sendiaren  jauregian. Uztailaren 24an Taconera parkean zeuden, garai hartako  hiriburuko sarreraren ondoan. Iruindarrak ez ziren 6.000-8.000 baino  gehiago izango, hau da, soldadu inbaditzaileak baino gutxiago. Tradizio  militar sendoa zuen jendarte gaztelarraren ondoan, Nafarroa ez zen  sekula potentzia armatu bat izan. Gatazka hura potentzia militar  espantsionista baten eta bere burua defendatzea xede bakartzat zuen  erresuma txiki baten artekoa izan zen. Hala ere, egon ziren  erresistentzia saiakerak, erronkariarrek Oskian eginikoa kasu.<br \/> Iruindarrak denbora irabazten saiatu ziren eta, hasiera batean, hiria  konkistatzaileei entregatzeko baldintzak jarri zituzten, ordura arte  zuten egoera bermatze aldera. Espainiar gudarostearen buruzagiak, Albako  dukeak, eman zien erantzunak argi eta garbi laburbiltzen du Nafarroako  konkistaren beraren izaera:<br \/> \u201cEz dira garaituak garaileei legeak inposatzen dizkietenak, haiengandik  jasotzen dituztenak baizik. Joan, bada, eta zuen bizilagunei jakinaraz  iezaiezue inolako baldintzarik gabe amore eman ezean \u2013nire eskuetan  jarriz ondasun publiko eta eliztar guztiak-, hiri baten setioan  gertatzen diren gauza guztiak pairatu beharko dituztela: sexu eta  adinari erreparatuko ez dioten sarraskiak; azienden erretzea, pribatu  nahiz eliztarrak, eta ondasun guztien arpilatzea\u201d.<br \/> Iru\u00f1eak amore eman behar izan zuen eta uztailaren 25ean, Donajakue festa  katolikoaren egunean, espainiar armada sartu zen bere militarkeria eta  handinahikeria kolonialista guztiarekin. Eta ezpatarekin batera,  gurutzea, konkistatzaileek gurutzada bihurtu baitzuen inbasioa.<br \/> Baldintza horietan, bailara, herri, hiribildu eta hiriak bata bestearen  atzetik erori ziren, nahiz eta Lizarran eta, batez ere Tuteran, tarte  batez errisistentziari eutsi. Espainiar armadak Pirinioak zeharkatu  zituen eta Garazin sarraski handia egin zuen, zernahi eginik ere elizak  barkatuko ziola jakinik. Ondorioz, sute, arpilatze eta sarraskiak  izugarriak izan ziren. Herri batzuk goitik behera birrindu zituzten.  Espainiarrek hondamendia zabaldu zuten Nafarroan. Bere buruzagietako  batek, Villalva koronelak, Nieblako hiltzaile odolzaleak, modu horretako  jardunbidea beharrezkoa zela argudiatu zuen, \u201cherritarrengan beldur  osasungarri bat sorrarazten\u201d.<br \/> Beldur horri esker Fernandok Nafarroa oso tarte laburrean okupatu zuen.  Aragoiko armadek tuterarrak jazarri zituzten etsi egin zuten arte.  Erriberakoek, honenbestean, okupazioa onartu zuten. Etsi baino lehen,  horretarako baimena eskatu zieten nafar erregeei. Baiezkoa jaso zuten,  jakina, 1200ean Gasteizen gertatu bezala, ez baitzen zilegi herritarrei  sufrikarioa gisa horretara luzatzea.<br \/> 1512ko uztail-abuztuko konkistaren lehen garai hura horren azkar burutu  izanak balio izan dio hainbati Nafarroan erresistentziarik egon ez zela  defendatzeko. Benetako gertaerek gezur hori agerian uzten dute behin eta  berriro. Espainiarrek urteak behar izan zituzten etengabe birsortzen  zen erresistentzia laxatzeko, nahiz eta herritarrak neurri  errepresiboekin eta mehatxuekin soka motzean saiatu zuten.<br \/> Oroimen historikoa berreskuratu behar dugula diogunean, herri zapaldu  honek historikoki pairatu behar izan duen inbisibilizazio prozesua  gainditu beharra dagoela esan nahi dugu. Lehenik eta behin, benetan  gertatutakoa argitu, konkista bat izan zela argi utzi, bortizki herri  honek subiranotasuna galdu zuela baieztatu. Eta horrekin batera,  garaituen memoria berreskuratzea, hau da, anonimatutik atera izen abizen  horiek guztiak, inbaditzailearen aurrean ez makurtzeagatik pairatutako  esperientzia traumatikoak: Murilloko Pedro de Rada, 1512ko udazkenean  hil arte torturatua, Garaziko Gazteluko buru Joanicot kapitaina, 1521ean  eraildakoa, Pedro Marixala, 1522an Simancaseko Gartzelan hildakoa,  Belaz Madrano eta Luis bere semea, Iru\u00f1eko espetxean pozoinduak, Martin  Bertiz\u2026 zein sorginkeria-prozesuak jasan behar izan zituzten emakume  guztiak, haien ohiko bizimoduari eusteagatik: Juana Botin, Joana  Bereterra, Graciana Iribarren, Joana Garro\u2026<br \/> Armada inbaditzailea Nafarroan sartu zenetik, ordea, ofizialki,  desagertu egin ziren nafar menderakaitz horiek guztiak. Aurreratzean,  \u201cfrantsesak\u201d, \u201csorginak\u201d, \u201ctraidoreak\u201d, \u201clapurrak\u201d, \u201cherexeak\u201d eta  \u201cbide-lapurrak\u201d izango ditugu espainiar zein frantziar  historiografietan. Ez, ordea, garaiko nafarrentzat, 1521ean, Amaiurko  Gaztelua erori baino hilabete batzuk lehenago, Venetziako enbaxadore  Gaspar de Constantinik Karlos I. enperadoreari idatzi zion bezala.  Nafarroan, bi alde izanda ere (agramondarrak eta beaumondarrak),  \u201cuniversalmente, todos los de este reino tienen odio a los espa\u00f1oles y  desean su rey natural\u201d.<br \/> Amaiur Gaztelua erori ondoren, horrela dio garai hartan nafarrei buruz  egindako deskripzio batek: \u201ccomo ovejas sin pastor [\u2026] padecieron sus  casas y haciendas y parientes, grandes infortunios por la dura  gobernaci\u00f3n y mala conciencia de Castilla y por falsas acusaciones, unos  vivieron en destierro, otros fueron degollados a gran sin raz\u00f3n, otros  muy maltratados y atormentados, en especial en tiempo de la gobernaci\u00f3n  del regidor conde de Miranda, el cual fue destruidor de sus parientes  [los agramonteses], todo esto por sostener su lealtad, puesto que los  castellanos a todos los que hicieron su parte, llamaban leales y a los  que hasta la muerte sigui\u00f3 y siguieron, traidores\u201d.<br \/> Garai hartatik datozkigu bertakoek pairatutako torturen inguruko  lehenengo berriak, beti ere informazio politikoa lortzeko. Agramondarrek  konspiratzen zuten bitartean, erregeordeak eman zuen nafar batzuen  atxiloketaren berri: \u201ctras hab\u00e9rseles dado tormento confesaron actos en  deservicio de su Majestad\u201d. Eta XVI. mende hartan ere, Gotorlekua eraiki  zen, errege espainol batek eraikitzera agindutako lehenengo  polizia-etxe handia. Pirineoak zaintzeaz gain, \u201cpara sujetar la voluntad  de los naturales\u201d, idatzita utzi zuten bezala. Konkistak ezarritako  erregeordeak, hiru eta lau mende beranduago Buru Politikoak eta  Gobernadore Zibilak izango ziren, egun Gobernu ordezkariak, betidanik  susmagarri izan diren nafar lurraldeak menperatzeko. Eta bost mende  luzetan, etengabeko belaunaldi-odoleztea, milaka gaztek alde egin behar  izan baitute derrigorrezko zerbitzu militarretara ez joateko.<br \/> Jazarpen-egoera horren ondorio zuzena da egun pairatzen dugun  akulturazio prozesua, zeinek inposatutako kultura besarkatzera bultzatu  eta behartzen gaituen. Gure oroitzapen historikoa deuseztatzean, euskal  herritar askok ez dute Nafarroaren historia aintzat hartzen. Horregatik,  hain zuzen ere, akulturazio hori gelditzeko, 1512-2012 Nafarroa Bizirik  ekimenean bat egin dugu eragile asko, irakaskuntza- eta  ikerkuntza-arlokook zein oroitzapen historikoa aldarrikatzen dugun herri  mugimenduok. 2012ko uztailean bostehun urte beteko dira gogorarazteko.  2012. urtean espainiarren aldetik jaso genuen konkistak bost mende  beteko ditu. 500 urte askatasunik gabe, estaturik gabe, indarrez  okupatuta, gure buruarekin zer egin nahi dugun erabakitzeko aukerarik  gabe. Bost mende, finean, konkistaturik. Bost mende hauetan zehar  menperatu nahi izan gaituzte, gure nortasuna deuseztatzen saiatu dira,  zer ginen eta zer garen ezkutatu nahian. Indarra erabili zuten eta  erabiltzen dute gure buruaren jabe izan ez gaitezen.<br \/> Ezin dugu konkistarik ospatu. Konkistak salatu beharko dira, konkistan  gertatutakoa zabaldu eta argi eta garbi aldarrikatu tragedia bat izan  zela estaturik gabe gelditu izana, nabarmenki faltan botatzen baitugu  oraingoan, XXI. mendean, kendu ziguten soberania.<\/p>\n<p><em>Patxi Abasolo Lopez<br \/> <a title=\"1512-2012 Nafarroa Bizirik\" href=\"http:\/\/www.1512-2012.com\">1512-2012 Nafarroa Bizirik<\/a>eko kidea<\/em><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<h2>25 de julio de 1512<\/h2>\n<p>En julio de 1512, Fernando de Arag\u00f3n envi\u00f3 al duque de Alba hacia  Pamplona, acompa\u00f1ado de un ej\u00e9rcito dotado de abundante artiller\u00eda y  12.000 soldados. Los invasores llegaron pronto a los alrededores de la  capital. Se detuvieron primero en Arazuri, en un palacio de un familiar  del conde de Ler\u00edn y, m\u00e1s tarde, el 24 de julio en la Taconera, a las  puertas de la ciudad. Pamplona intent\u00f3 ganar tiempo e incluso pretendi\u00f3  pactar condiciones para preservar las libertades de las que hab\u00edan  gozado hasta ese momento. La respuesta que recibieron del jefe de las  tropas espa\u00f1olas, el Duque de Alba, es una de las expresiones m\u00e1s  clarificadoras de la verdadera naturaleza de la conquista de Navarra:<br \/> \u201cNo son los vencidos quienes imponen leyes a los vencedores, sino que  las reciben de \u00e9stos. Marchad pues y comunicad a vuestros convecinos  que, o se entreguen sin condici\u00f3n alguna, poniendo en mis manos todos  los bienes eclesi\u00e1sticos y p\u00fablicos \u2013en cuyo caso disfrutar\u00e1n de  absoluta libertad y de sus haciendas-, o si no les placen estas  condiciones, sepan que han de pasar por todo lo que acontece en el  asedio de las ciudades: matanzas, sin respetar edad ni sexo; incendio de  las haciendas, tanto eclesi\u00e1sticas como privadas, y saqueo de toda  clase bienes.\u201d<br \/> Pamplona hubo de capitular y, el 25 de julio, fiesta cat\u00f3lica de  Santiago, las tropas espa\u00f1olas entraron en la ciudad con alarde de su  potencia militar y altaner\u00eda colonialista. Y con la espada, la cruz, en  una invasi\u00f3n que, desde un primer momento, adquiri\u00f3 naturaleza de  Cruzada.<br \/> Valles, pueblos, villas y ciudades fueron cayendo, si bien Lizarra y  sobre todo Tutera resistieron todav\u00eda alg\u00fan tiempo. Las tropas espa\u00f1olas  cruzaron los Pirineos, saquearon Garazi, y desataron una campa\u00f1a de  incendios, saqueos y matanzas. Algunas localidades fueron arrasadas. Los  espa\u00f1oles sembraron el terror en Navarra y uno de sus jefes, el coronel  Villalba, el sanguinario matarife de la ciudad de Niebla, lleg\u00f3 a  afirmar que este comportamiento criminal era preciso para \u201cimponer a los  pueblos un saludable temor\u201d.<br \/> As\u00ed, gracias al terror, Fernando se hizo con Navarra en muy poco  tiempo. Las tropas aragonesas obligaron a los tudelanos a rendirse, no  sin antes pedir permiso a los propios reyes navarros, que se lo  concedieron, como hab\u00eda ocurrido en Gasteiz en 1200, para evitar alargar  el sufrimiento a sus s\u00fabditos.<br \/> La rapidez de la primera conquista de julio-agosto de 1512 ha sido  utilizada para defender la idea de que no hubo resistencia navarra. Nos  hallamos ante otra mentira propagand\u00edstica desmentida rotundamente por  los hechos. Tanto es as\u00ed que los espa\u00f1oles necesitaron muchos a\u00f1os para  domar esa resistencia a pesar de las medidas represivas y amenazas con  las que quisieron amordazar a la poblaci\u00f3n.<br \/> Cuando decimos que necesitamos recuperar la memoria hist\u00f3rica, estamos  afirmando que este Pueblo oprimido ha de superar el proceso de  invisibilizaci\u00f3n al que se ha visto sometido hist\u00f3ricamente. En primer  lugar, clarificando lo que realmente sucedi\u00f3, una conquista militar,  reconociendo que perdi\u00f3 su soberan\u00eda de una forma violenta. En segundo  lugar, recuperando la memoria de las vencidas, es decir, sacar del  anonimato todos aquellos nombres y apellidos de quienes, por no rendirse  ante el invasor, tuvieron que sufrir todo tipo de experiencias  traum\u00e1ticas: Pedro de Rada de Murillo, torturado hasta la muerte en el  oto\u00f1o de 1512, el capit\u00e1n Joanicot, responsable del Castillo de Garazi,  asesinado en 1521, el Mariscal Pedro, muerto en la c\u00e1rcel de Simancas en  1522, Belaz de Medrano y su hijo Luis, envenenados en la c\u00e1rcel de  Pamplona, Martin Bertiz\u2026 y todas las mujeres que sufrieron procesos de  brujer\u00eda, tan s\u00f3lo por seguir viviendo seg\u00fan lo hab\u00edan hecho desde  tiempos inmemoriables, como Juana Botin, Joana Bereterra, Graciana  Iribarren, Joana Garro\u2026<br \/> No obstante, oficialmente, desde el momento en que el ej\u00e9rcito invasor  entr\u00f3 en Navarra, todas esas gentes irredentas dejar\u00edan de existir, para  convertirse en \u201cfranceses\u201d, \u201cbrujas\u201d, \u201ctraidores\u201d, \u201cladronas\u201d,  \u201cherejes\u201d y \u201csalteadores de caminos\u201d, seg\u00fan la historiograf\u00eda espa\u00f1ola y  francesa. No lo eran para sus coet\u00e1neos, como dej\u00f3 escrito el propio  embajador de Venecia en su carta dirigida al emperador Carlos I. Seg\u00fan  sus palabras, pese a la existencia de dos bandos, \u201cuniversalmente, todos  los de este reino tienen odio a los espa\u00f1oles y desean su rey natural\u201d.<br \/> As\u00ed describi\u00f3 un coet\u00e1neo el estado de los navarros tras caer el  Castillo de Amaiur en 1522: \u201ccomo ovejas sin pastor [\u2026] padecieron sus  casas y haciendas y parientes, grandes infortunios por la dura  gobernaci\u00f3n y mala conciencia de Castilla y por falsas acusaciones, unos  vivieron en destierro, otros fueron degollados a gran sin raz\u00f3n, otros  muy maltratados y atormentados, en especial en tiempo de la gobernaci\u00f3n  del regidor conde de Miranda, el cual fue destruidor de sus parientes  [los agramonteses], todo esto por sostener su lealtad, puesto que los  castellanos a todos los que hicieron su parte, llamaban leales y a los  que hasta la muerte sigui\u00f3 y siguieron, traidores\u201d.<br \/> De aquella mitad del siglo XVI nos llegan las primeras noticias de  torturas a naturales del pa\u00eds para la obtenci\u00f3n de informaci\u00f3n pol\u00edtica.  Los agramonteses segu\u00edan conspirando con la dinast\u00eda Navarra, y el  propio virrey inform\u00f3 de la detenci\u00f3n de varios navarros que \u201ctras  hab\u00e9rseles dado tormento confesaron actos en deservicio de su Majestad\u201d.  Y, posteriormente, la construcci\u00f3n de la Ciudadela, esa primera gran  comisar\u00eda navarra que, adem\u00e1s de vigilar los Pirineos, tuvo la funci\u00f3n  de \u201csujetar la voluntad de los naturales\u201d, como dejaron escrito sus  promotores. Los Virreyes impuestos por la Conquista pasar\u00edan, tres y  cuatro siglos m\u00e1s tarde, a ser los Jefes Pol\u00edticos y Gobernadores  Civiles, hoy Delegados de Gobierno de unos territorios siempre bajo  sospecha. Y durante cinco largos siglos, una constante sangr\u00eda  generacional con la marcha forzada de miles de j\u00f3venes navarros para  evitar alistarse en levas y servicios militares obligatorios.<br \/> El proceso de aculturaci\u00f3n que hoy sufrimos es fruto directo de esa  situaci\u00f3n de sometimiento, proceso que nos empuja y obliga a abrazar una  cultura impuesta. Al borrarse nuestra memoria hist\u00f3rica, muchos  ciudadanos vascos han dejado de sentir como suya la historia de Navarra.  Con el objetivo de frenar ese proceso de aculturaci\u00f3n, agentes sociales  del mundo de la cultura, la ense\u00f1anza y la investigaci\u00f3n, as\u00ed como  colectivos que reivindicamos la memoria hist\u00f3rica nos hemos dado cita en  la iniciativa 1512-2012 Nafarroa Bizirik. Para recordar que en julio de  2012 se cumplir\u00e1n 500 a\u00f1os. Cinco siglos desde que fuimos invadidos por  las tropas espa\u00f1olas. 500 a\u00f1os sin libertad, sin Estado, ocupadas  violentamente, sin posibilidad de decidir nuestro futuro. En definitiva,  cinco siglos conquistados. En estos cinco siglos han querido  someternos, han intentado borrar nuestra identidad y ocultar qu\u00e9 fuimos y  qu\u00e9 somos. Utilizaron la violencia, y siguen haci\u00e9ndolo para que no  seamos due\u00f1os de nuestro destino.<br \/> No podemos celebrar una conquista. Las conquistas son para denunciarlas,  divulgando lo que realmente sucedi\u00f3, y gritando bien alto que perder  nuestra estatalidad supuso una aut\u00e9ntica tragedia. Porque hoy, ya en el  siglo XXI, seguimos echando en falta la soberan\u00eda que nos fue arrebatada  hace ya 500 a\u00f1os.<\/p>\n<p><em>Patxi Abasolo Lopez<br \/> Miembro de la Iniciativa <\/em><em><a title=\"1512-2012 Nafarroa Bizirik\" href=\"http:\/\/www.1512-2012.com\/\">1512-2012 Nafarroa Bizirik<\/a><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>1512ko uztailean Aragoiko Fernandok Albako dukea bidali zuen Iru\u00f1earuntz, artilleriaz josita zegoen 12.000 laguneko armada baten laguntzaz. Inbaditzaileak amen batean iritsi ziren Iru\u00f1ea aldera, baina lehenago Arazurin geldialdia egin zuten, Leringo kontearen sendiaren jauregian. Uztailaren 24an Taconera parkean zeuden, garai hartako hiriburuko sarreraren ondoan. Iruindarrak ez ziren 6.000-8.000 baino gehiago izango, hau da, soldadu inbaditzaileak [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[79],"tags":[],"class_list":["post-24991","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-nabarmena"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.7 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>1512ko uztailaren 25a. - Nabarralde<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"1512ko uztailean Aragoiko Fernandok Albako dukea bidali zuen Iru\u00f1earuntz, artilleriaz josita zegoen 12.000 laguneko armada baten laguntzaz\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/1512ko-uztailaren-25a\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"es_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"1512ko uztailaren 25a. - Nabarralde\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"1512ko uztailean Aragoiko Fernandok Albako dukea bidali zuen Iru\u00f1earuntz, artilleriaz josita zegoen 12.000 laguneko armada baten laguntzaz\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/1512ko-uztailaren-25a\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Nabarralde\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/nabarraldefundazioa\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2011-07-26T04:50:42+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Nabarralde\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@Nabarralde\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@Nabarralde\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Escrito por\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Patxi Abasolo Lopez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tiempo de lectura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"11 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/es\\\/1512ko-uztailaren-25a\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/es\\\/1512ko-uztailaren-25a\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Nabarralde\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/597064be2999f8f5251a2dd9bd90ac56\"},\"headline\":\"1512ko uztailaren 25a.\",\"datePublished\":\"2011-07-26T04:50:42+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/es\\\/1512ko-uztailaren-25a\\\/\"},\"wordCount\":2238,\"commentCount\":0,\"articleSection\":[\"Nabarmena\"],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/es\\\/1512ko-uztailaren-25a\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/es\\\/1512ko-uztailaren-25a\\\/\",\"name\":\"1512ko uztailaren 25a. - Nabarralde\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2011-07-26T04:50:42+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/597064be2999f8f5251a2dd9bd90ac56\"},\"description\":\"1512ko uztailean Aragoiko Fernandok Albako dukea bidali zuen Iru\u00f1earuntz, artilleriaz josita zegoen 12.000 laguneko armada baten laguntzaz\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/es\\\/1512ko-uztailaren-25a\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"es\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/es\\\/1512ko-uztailaren-25a\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/es\\\/1512ko-uztailaren-25a\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/es\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"1512ko uztailaren 25a.\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/\",\"name\":\"Nabarralde\",\"description\":\"Kultur Ekimenak eta Sustapenak\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/597064be2999f8f5251a2dd9bd90ac56\",\"name\":\"Nabarralde\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/eb923fe5afac9095da877b906a6d3b9e9a55a2361912ca85b1232801e983cef8?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/eb923fe5afac9095da877b906a6d3b9e9a55a2361912ca85b1232801e983cef8?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/eb923fe5afac9095da877b906a6d3b9e9a55a2361912ca85b1232801e983cef8?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Nabarralde\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/es\\\/author\\\/nagusia\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"1512ko uztailaren 25a. - Nabarralde","description":"1512ko uztailean Aragoiko Fernandok Albako dukea bidali zuen Iru\u00f1earuntz, artilleriaz josita zegoen 12.000 laguneko armada baten laguntzaz","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/1512ko-uztailaren-25a\/","og_locale":"es_ES","og_type":"article","og_title":"1512ko uztailaren 25a. - Nabarralde","og_description":"1512ko uztailean Aragoiko Fernandok Albako dukea bidali zuen Iru\u00f1earuntz, artilleriaz josita zegoen 12.000 laguneko armada baten laguntzaz","og_url":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/1512ko-uztailaren-25a\/","og_site_name":"Nabarralde","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/nabarraldefundazioa","article_published_time":"2011-07-26T04:50:42+00:00","author":"Nabarralde","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@Nabarralde","twitter_site":"@Nabarralde","twitter_misc":{"Escrito por":"Patxi Abasolo Lopez","Tiempo de lectura":"11 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/1512ko-uztailaren-25a\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/1512ko-uztailaren-25a\/"},"author":{"name":"Nabarralde","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#\/schema\/person\/597064be2999f8f5251a2dd9bd90ac56"},"headline":"1512ko uztailaren 25a.","datePublished":"2011-07-26T04:50:42+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/1512ko-uztailaren-25a\/"},"wordCount":2238,"commentCount":0,"articleSection":["Nabarmena"],"inLanguage":"es"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/1512ko-uztailaren-25a\/","url":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/1512ko-uztailaren-25a\/","name":"1512ko uztailaren 25a. - Nabarralde","isPartOf":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#website"},"datePublished":"2011-07-26T04:50:42+00:00","author":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#\/schema\/person\/597064be2999f8f5251a2dd9bd90ac56"},"description":"1512ko uztailean Aragoiko Fernandok Albako dukea bidali zuen Iru\u00f1earuntz, artilleriaz josita zegoen 12.000 laguneko armada baten laguntzaz","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/1512ko-uztailaren-25a\/#breadcrumb"},"inLanguage":"es","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/nabarralde.eus\/es\/1512ko-uztailaren-25a\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/1512ko-uztailaren-25a\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"1512ko uztailaren 25a."}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#website","url":"https:\/\/nabarralde.eus\/","name":"Nabarralde","description":"Kultur Ekimenak eta Sustapenak","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/nabarralde.eus\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"es"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#\/schema\/person\/597064be2999f8f5251a2dd9bd90ac56","name":"Nabarralde","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/eb923fe5afac9095da877b906a6d3b9e9a55a2361912ca85b1232801e983cef8?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/eb923fe5afac9095da877b906a6d3b9e9a55a2361912ca85b1232801e983cef8?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/eb923fe5afac9095da877b906a6d3b9e9a55a2361912ca85b1232801e983cef8?s=96&d=mm&r=g","caption":"Nabarralde"},"url":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/author\/nagusia\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24991","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=24991"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24991\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=24991"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=24991"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=24991"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}