{"id":22589,"date":"2010-04-29T09:41:17","date_gmt":"2010-04-29T07:41:17","guid":{"rendered":"https:\/\/nabarralde.eus\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\/"},"modified":"2010-04-29T09:41:17","modified_gmt":"2010-04-29T07:41:17","slug":"nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\/","title":{"rendered":"\u201cNafarroako Erreinuaren lur galeren ondorioz, euskararen eremua murriztu zen\u201d"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" size-full wp-image-22588\" alt=\"590.Nafarro.AltunaRekalde\" src=\"https:\/\/nabarralde.eus\/wp-content\/uploads\/2010\/04\/590.Nafarro.AltunaRekalde.jpeg\" width=\"400\" height=\"193\" srcset=\"https:\/\/nabarralde.eus\/wp-content\/uploads\/2010\/04\/590.Nafarro.AltunaRekalde.jpeg 590w, https:\/\/nabarralde.eus\/wp-content\/uploads\/2010\/04\/590.Nafarro.AltunaRekalde-300x144.jpeg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 400px) 100vw, 400px\" \/><\/p>\n<p>\u201c1200. Lurraldetasunaren galera\u201d hitzaldiak ikusmin handia piztu du  jendartean. Pleno-aretoa jendez bete da <strong>Aitzol Altuna [goiko  argazkian, ezkerrean]<\/strong> historialariaren ezagutzak entzuteko.  Tartean izan dira Ezker Abertzaleko, EAJ-PNV-ko eta Eusko Alkartasuneko  ordezkari ezagunak.<\/p>\n<p>Adierazi behar da hitzaldi hau kokatzen dela  Gaztelako hiri-gutunaren 750. urteurrenaren harira antolatu den  hitzaldi-zikloaren barruan. <\/p>\n<p>Aitzol Altunak (Galdakao, 1971)  azpimarratu du era honetako hitzaldien beharra: \u201c<em>Gure Herria berde  dago, ez baitaude oinarri eta ezagutza nahikorik 1200. urteko inbasioa  ulertzeko<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>Gure historian sakondu gura duten herritarrei  aholkatu dizkie, besteak beste,\u00a0 ondorengo webguneak:    <\/p>\n<ul>\n<li><a href=\"http:\/\/www.nabarralde.com\/\" target=\"_blank\">www.nabarralde.com<\/a><\/li>\n<li><a href=\"http:\/\/www.osoa.net\/\">www.osoa.net<\/a><\/li>\n<li><a href=\"http:\/\/www.nabarlur.com\/\" target=\"_blank\">www.nabarlur.com<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<p> Hitzaldiko  lehen zatian, Altunak azaldu ditu Baskoniaren eta, lekukoa hartu zion,  Nafarroako Erreinuaren ezaugarri nagusiak.<\/p>\n<p>Laburbilduz, Baskonia  erresistentzia gune bat izan zen, eta gertaera historikorik  garrantzitsuena Orreagako gudaren garaipena izan zen (778. urtean). <\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"590.Baskonia.Mapa2.NABARLUR (id: 2043287)\" src=\"http:\/\/www.mondraberri.com\/mondraberri\/contenidos.downloadimg.action?id=2043287\" title=\"590.Baskonia.Mapa2.NABARLUR (id: 2043287)\" width=\"590\" height=\"330\" \/><\/p>\n<p>Guda hori baino egun batzuk lehenago, Karlomagnok  Iru\u00f1ea erretzea agindu zuen, estrategia militar bati jarraituz. Egun  batzuk geroago, abuztuaren 15ean hain justu, euskaldunez osatutako  ejerzito batek Karlomagnoren ejerzitoa mendean hartu zuen Orreagatik  gertu.<\/p>\n<p>Altunak data horren garrantzia azpimarratu du: \u201c<em>Gure  benetako Aberri Eguna abuztuaren 15a izan beharko luke, euskaldunok egun  horretan autodeterminatu baikinen<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>Karlomagnoren hilobak,  Pepin I.a erregeak, porrot berri bat jasan zuen Orreagan 824. urtean,  hain zuzen, Eneko Aritzak zuzendutako armada nagusitu baitzen. Kasu  honetan, euskaldunek musulmanen laguntza izan zuten.<\/p>\n<p>Eneko Aritza  izan zen lehen errege nafarra, eta Nafarroako Erresumarekin 7 euskal  herrialdeek izan zituzten hartu-emanei buruz mintzatu da Altuna. Erlazio  horiek Goi Erdi Arotik mantendu ziren, dokumentuek frogatzen dutenez.<\/p>\n<p>Gipuzkoari  dagokionez, dokumentu zaharrenetan \u201c<em>Ipuz<\/em>\u201d bezala ageri da.  Hitz horren esanahia \u201cmuga\u201d izan liteke.<\/p>\n<p>Arrasateri eta Leintz  bailarari dagokienez, 1188an Nafarroako erregeak tenentzia izendapena  eman zion Arlabanetik Deba arteko lurraldeari. Zergatik? Gatza orduan  baliabide oso garrantzitsua eta urria zelako, eta Leintz Gatzaga beraz  gune garrantzitsua zen. Gainera, Arlaban funtsezko pasabidea zen Gasteiz  eta Gipuzkoa artean.<\/p>\n<p>Altuna historialariak azpimarratu du \u201c<em>Nafarroako  Erreinua Herrian oso errotuta zegoela. Antso VI Jakintsua adibidez  1177an adierazi zuen bera errege zela bertakoen (herritarren)  fideltasuna frogatuta zegoelako<\/em>\u201d.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"590.Nafarroa.Galera.Hitzaldi (id: 2118311)\" src=\"http:\/\/www.mondraberri.com\/mondraberri\/contenidos.downloadimg.action?id=2118311\" title=\"590.Nafarroa.Galera.Hitzaldi (id: 2118311)\" width=\"590\" height=\"147\" \/><\/p>\n<p>Baina gatozen 1200. urtera, ze gertatu zen orduan?  Laburbilduz, Gaztelako Koroak militarki inbaditu zuela Nafarroako  Erreinuaren mendebaldea. Gutxi gorabehera gaur egungo Araba, Bizkaia eta  Gipuzkoa.<\/p>\n<p>Gaztelako ejerzitoa Hegoaldetik egin zuen eraso,  Trebi\u00f1otik. Dena den, bertako gaztelua inportantea zenez eta erregearen  soldaduz babestuta zegoenez, ez zuen amorerik eman. Kurioski, horregatik  gaur egun Trebi\u00f1o ez da Araba.<\/p>\n<p>Gaztelak Donostia ere setiatu  zuen, eta hasieran erasoari eutsi zion, baina denboraren poderioz, eta  beraz hiritarren gosetearen ondorioz, kanpotarrak bertara sartu ahal  izan ziren.<\/p>\n<p>Ejerzito kanpotarra Bizkaitik ere sartu zen, besteak  beste, Galdakaoko defentsa apurtuz.<\/p>\n<p>Erresistentziarik handia  erakutsi zuen hiria Gasteiz izan zen. Gaztelako ejerzitoa 7-9 hilabetez  setiatu zuen hiria. Azkenean goseteak behartuta, Arabako hiriburua ere  jausi zen.<\/p>\n<p>Baina non zegoen Nafarroako erregea, bere erreinua  inbaditzen zuten bitartean? Badirudi Marokoko kanpaina militar batean.<\/p>\n<p>Igor  Altuna historialaren hitzetan, inbasio militar hau ez zen euskaldunek  eskatutakoa. Hiri batzuetan agintari gaztelarrek mehatxu egin zieten  herritarrei, aginte berria onar zezaten.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"590.Nafarro.Erreinu.Galera.NABARLUR (id: 2179821)\" src=\"http:\/\/www.mondraberri.com\/mondraberri\/contenidos.downloadimg.action?id=2179821\" title=\"590.Nafarro.Erreinu.Galera.NABARLUR (id: 2179821)\" width=\"590\" height=\"601\" \/><\/p>\n<p>Erdi Aroaz ari gara, eta Erdi Aroaz luze idatzi  zuen arrasatear batek, Esteban de Garibay-k XVI. mendean. Espainiako  Felipe II erregearen kronista ofiziala zen. <\/p>\n<p>Garibayk Madrilgo  gortean ikusi zuen politikari batzuek eskatzen zutela foruak bertan  behera uztea. Izan ere, horien ustez \u201c<em>foruak erregeak emandako  pribilegioak<\/em>\u201d ziren, eta beraz \u201c<em>erregeak berak pribilegio  horiek bertan behera utz zitzakeen<\/em>\u201d. Horren aurrean, Garibayk  defendatu zuen foruak \u201c<em>pakto bat<\/em>\u201d zirela.<\/p>\n<p>Gaurko  ekitaldian ikurrak ere mintzagai izan dira. Nafarroako sinboloa  adibidez. Gaur egun ofizialki kateak dauzka, baina hori ez da beti  horrela izan:<\/p>\n<p>Izan ere, ikur horren jatorria baskoien izarra izan  zen. Mendeak aurrera egin ahala, izar hori metalezko egitura batean  transformatu zen. Espainiako Felipe II.ak (1500-1558), Nafarroako  Erreinuko konkistaren ondoren, agindu zuen kateak jartzea nafar  ikurrean, Navas de Tolosako guda (1212) argudiatuz.<\/p>\n<p>Arrano beltza  ere hizpide izan da ekitaldian. 1150 urtean hasi zen ikur hori jartzen  Nafarroako dokumentu ofizialetan. Hasieran fondoa gorria omen zen. Baina  ikur hori mantendu egin denez pergamino zahar eta horituetan, ba uste  izan da fondoa horia zela. Horregatik Telesforo Monzonek hori koloreko  fondoa jarri zion.<\/p>\n<p>Altunak bere hitzaldiari bukaera eman nahi  izan dio, ondorengo baieztapena aipatuz: \u201c<em>Erresuma hau da beti  gurea, ez baitugu euskaldunok besterik onartu, ez aitortu. Nabarrako  Estatua<\/em>\u201d.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"590.Arrano.Beltza.NABARLUR (id:  2227518)\" src=\"http:\/\/www.mondraberri.com\/mondraberri\/contenidos.downloadimg.action?id=2227518\" title=\"590.Arrano.Beltza.NABARLUR (id: 2227518)\" width=\"590\" height=\"217\" \/><\/p>\n<p>Galdera eta eskeen txandan, Ramon Ugalde  historialari arrasatearrak adierazi du Nafarroako Estatuak ez zuela ezer  euskaraz idatzi, eta beraz, ez zela Estatu euskalduna izan.<\/p>\n<p>Aitzol  Altuna historialariak erantzun dio euskara (latinezko jatorria ez duten  beste europar hizkuntzek bezala) ez zela garatu oso berandura arte. <\/p>\n<p>Halere,  ezagutzera eman du Nafarroako Erreinuko ordezkaritza euskaraz hitz  egiten zuela, adibidez, Ingalaterrak bitartekaritza-lanak egin zituenean  Nafarroaren eta Gaztelaren artean. Horixe jasotzen da Enrike II.a  Plantagenet erregearen \u201c<em>Division of kingdoms of Navarre and Spain<\/em>\u201d  laudoan.\u00a0 \u00a0<\/p>\n<p>Bi historialariak, ordea, bat etorri dira  adierazterakoan orduko Nafarroako herritarrek euskaraz mintzo zirela.  Altunak gainera baieztatu du \u201c<em>lurraldetasuaren galerak ekarri zuela  euskararen eremua txikitzea<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>Hitzaldian Angel Rekalde  historialariak ere parte hartu du, lehenbizi aurkezpena eginez eta gero  galdera-erantzunen txandan hitza hartuz. \u201c<em>Euskara mendez mende iraun  du euskaraz hitz egiten zelako merkatuetan, burdinoletan, portuetan,\u2026<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>Mingostasunez  esan duenez, \u201c<em>gutxiesten jarraitzen dugu gure estatua, gure  hizkuntza. Kriston akulturizazioa jasan dugu eta geure burua gutxiesten  jarraitzen dugu. Hemen estatua, lurraldea, kultura, hizkuntza,\u2026 egon  dira eta horiek oinarri sendoak dira. Nafarroako erreinuak bere  kontraesanak izan zituen, bai, baina erreinu guztiek bezala<\/em>\u201d.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"590.Arrasate.Gaztelua.PAISAJES.ESP (id: 2499367)\" src=\"http:\/\/www.mondraberri.com\/mondraberri\/contenidos.downloadimg.action?id=2499367\" title=\"590.Arrasate.Gaztelua.PAISAJES.ESP (id: 2499367)\" width=\"590\" height=\"312\" \/><\/p>\n<p>Erreinu berezia izan zen, gainera, \u201c<em>Herria izan  zelako Estatua sortu zuena. Oso zaila zen Erdi Aroan herritarrek  nazio-kontzientzia bat edukitzea. Izan ere, feudalismoaren menpe bizi  baitziren, eta eguneroko ogia lortzea zen euren helburu nagusia. Baina  halere Herriak sortu zuen Estatua<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>Aitzol Altunak gaineratu  du kanpotarrek bertoko \u201c<em>datu historiko asko erre<\/em>\u201d zituztela, \u201c<em>baina  halere guk ez ditugu gure azalpenak mitoetan oinarritzen. Mitoak mito  dira<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>Eztabaidaren txandan ere dikotomia bat jarri da mahai  gainean: Arrasateko hiri-gutunaren 750. urteurrena ospatu ala ez.  Rekalderen esanetan, \u201c<em>gu Herri bezala 1260 baino lehenago existitu  ginen. Guri ez ziguten 1260. urtean historia sortu<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>Ana  Isabel Ugalde historialari arrasatearrak baieztapen orokor bat eta  galdera zehatz bat adierazi ditu: \u201c<em>Euskaldunon bertuterik onena  irautea izan da. Zelan sentituko ziren indigena euskaldunak (eta  indigenak diot) ikusterakoan Nafarroako Erreinuko agintariek Iru\u00f1eko  okzitanoei pribilejioak ematen zizkietela XIII. mendean? Nabarreriako  Gerran euskaldunak altxatu egin ziren ez zitzaielako eskubiderik  aitortzen hainbat jardueran aritu ahal izateko<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>Aitzol  Altuna historialariak zera erantzun dio: \u201c<em>Okzitaniarrak Iru\u00f1era  ekarri ziren beharrezkoak zirelako komertzioa garatzeko eta erreinuaren  defentsarako. Izan ere, euskaldunak feudalismoan sustraituta zeuden, eta  ez zituzten jarduera horiek menperatzen<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>Ildo horretan, \u201c<em>gaskoiei  esker, Santiagoko Bidea garatu zen. Gaskoi horiek denboraren  joan-etorriarekin euskaldun bihurtu ziren<\/em>\u201d. <\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" alt=\"590.Nafarroa.Ikurra.NABARRA (id: 3013998)\" src=\"http:\/\/www.mondraberri.com\/mondraberri\/contenidos.downloadimg.action?id=3013998\" title=\"590.Nafarroa.Ikurra.NABARRA (id: 3013998)\" width=\"590\" height=\"296\" \/><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>Angel Rekaldek ideia horietan sakondu du,  Jose Luis Orella Unzue historialari nafarraren hitzak aipatuz: \u201c<em>Orduko  euskal gizartea nekazal-gizartea zen. Frankoek eta gaskoiek  prestakuntza altuagoa zuten komertzioan adibidez. Horregatik Estatuak  pribilejioak eman zizkien euskaldunei feudalismotik libratzeko<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>Dena  den, \u201c<em>euskaldunek euren eskubideak defendatu zituzten, adibidez  Champagne-ko monarkia Nafarroako tronora heldu zenean. Liskar batzuk  izan ziren, errege arrotzak bertoko eskubideak errespeta zitzan,  Horregatik, Nafarroako Foruak idatzi ziren. Halaber, hemen bizi ziren  frankoek jatorri bereko jendea defendatu zuten<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>Horrek  erakusten du \u201c<em>ez dela hain polita gure Estatua edukitzea, interes  kontrajarriek talka egiten dutenean bereziki<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>Xabier  Zubizarreta Arrasateko alkate ohiak adierazi du, ikuspuntu lokal batetik  begiratuta, inportanteagoa dela 1353. urtea 1260 baino. Izan ere,  1353an Garagartza, Gesalibarko Santa Ageda, Udala eta Uribarri elizateek  bat egin baitzuten Arrasaterekin.<\/p>\n<p>Gehitu duen moduan, \u201c<em>hiribildua  ez zen sortu herritarren eskubideen alde, baizik eta interes jakin  batzuen alde<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>Hitzaldi mamitsu eta beroa Angel Rekalderen  hausnarketa batekin amaitu da: \u201c<em>Guri erreferentzia historikoak  ezarri dizkigute gure historia egurtu dutenek. Noiz oinarrituko dugu  gure historia gure erreferentzia historikoetan?<\/em>\u201d.<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p><strong><span>Testua: <\/span><\/strong><span>Gontzal  Landa Herbias \/ Irudiak: Nabarlur.com, Paisajes espa\u00f1oles eta G.L.H. \/ <\/span><span>2010eko apirilak 28, asteazkena<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201c1200. Lurraldetasunaren galera\u201d hitzaldiak ikusmin handia piztu du jendartean. Pleno-aretoa jendez bete da Aitzol Altuna [goiko argazkian, ezkerrean] historialariaren ezagutzak entzuteko. Tartean izan dira Ezker Abertzaleko, EAJ-PNV-ko eta Eusko Alkartasuneko ordezkari ezagunak. Adierazi behar da hitzaldi hau kokatzen dela Gaztelako hiri-gutunaren 750. urteurrenaren harira antolatu den hitzaldi-zikloaren barruan. Aitzol Altunak (Galdakao, 1971) azpimarratu du era [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":22588,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[83],"tags":[],"class_list":["post-22589","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sustatzaileen-txokoa"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>\u201cNafarroako Erreinuaren lur galeren ondorioz, euskararen eremua murriztu zen\u201d - Nabarralde<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"\u201c1200. Lurraldetasunaren galera\u201d hitzaldiak ikusmin handia piztu du jendartean. Pleno-aretoa jendez bete da Aitzol Altuna [goiko argazkian, ezkerrean] historialariaren ezagutzak entzuteko. Tartean izan dira Ezker Abertzaleko, EAJ-PNV-ko eta Eusko Alkartasuneko ordezkari ezagunak.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/nabarralde.eus\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"es_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"\u201cNafarroako Erreinuaren lur galeren ondorioz, euskararen eremua murriztu zen\u201d - Nabarralde\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"\u201c1200. Lurraldetasunaren galera\u201d hitzaldiak ikusmin handia piztu du jendartean. Pleno-aretoa jendez bete da Aitzol Altuna [goiko argazkian, ezkerrean] historialariaren ezagutzak entzuteko. Tartean izan dira Ezker Abertzaleko, EAJ-PNV-ko eta Eusko Alkartasuneko ordezkari ezagunak.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/nabarralde.eus\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Nabarralde\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/nabarraldefundazioa\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2010-04-29T07:41:17+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/nabarralde.eus\/wp-content\/uploads\/2010\/04\/590.Nafarro.AltunaRekalde.jpeg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"590\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"284\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Nabarralde\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@Nabarralde\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@Nabarralde\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Escrito por\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Gontzal Landa Herbias\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tiempo de lectura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"6 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Nabarralde\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/597064be2999f8f5251a2dd9bd90ac56\"},\"headline\":\"\u201cNafarroako Erreinuaren lur galeren ondorioz, euskararen eremua murriztu zen\u201d\",\"datePublished\":\"2010-04-29T07:41:17+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\\\/\"},\"wordCount\":1220,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2010\\\/04\\\/590.Nafarro.AltunaRekalde.jpeg\",\"articleSection\":[\"Sustatzaileen txokoa\"],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\\\/\",\"name\":\"\u201cNafarroako Erreinuaren lur galeren ondorioz, euskararen eremua murriztu zen\u201d - Nabarralde\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2010\\\/04\\\/590.Nafarro.AltunaRekalde.jpeg\",\"datePublished\":\"2010-04-29T07:41:17+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/597064be2999f8f5251a2dd9bd90ac56\"},\"description\":\"\u201c1200. Lurraldetasunaren galera\u201d hitzaldiak ikusmin handia piztu du jendartean. Pleno-aretoa jendez bete da Aitzol Altuna [goiko argazkian, ezkerrean] historialariaren ezagutzak entzuteko. Tartean izan dira Ezker Abertzaleko, EAJ-PNV-ko eta Eusko Alkartasuneko ordezkari ezagunak.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"es\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2010\\\/04\\\/590.Nafarro.AltunaRekalde.jpeg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2010\\\/04\\\/590.Nafarro.AltunaRekalde.jpeg\",\"width\":590,\"height\":284,\"caption\":\"590.Nafarro.AltunaRekalde\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/es\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"\u201cNafarroako Erreinuaren lur galeren ondorioz, euskararen eremua murriztu zen\u201d\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/\",\"name\":\"Nabarralde\",\"description\":\"Kultur Ekimenak eta Sustapenak\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/597064be2999f8f5251a2dd9bd90ac56\",\"name\":\"Nabarralde\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/eb923fe5afac9095da877b906a6d3b9e9a55a2361912ca85b1232801e983cef8?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/eb923fe5afac9095da877b906a6d3b9e9a55a2361912ca85b1232801e983cef8?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/eb923fe5afac9095da877b906a6d3b9e9a55a2361912ca85b1232801e983cef8?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Nabarralde\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/es\\\/author\\\/nagusia\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"\u201cNafarroako Erreinuaren lur galeren ondorioz, euskararen eremua murriztu zen\u201d - Nabarralde","description":"\u201c1200. Lurraldetasunaren galera\u201d hitzaldiak ikusmin handia piztu du jendartean. Pleno-aretoa jendez bete da Aitzol Altuna [goiko argazkian, ezkerrean] historialariaren ezagutzak entzuteko. Tartean izan dira Ezker Abertzaleko, EAJ-PNV-ko eta Eusko Alkartasuneko ordezkari ezagunak.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/nabarralde.eus\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\/","og_locale":"es_ES","og_type":"article","og_title":"\u201cNafarroako Erreinuaren lur galeren ondorioz, euskararen eremua murriztu zen\u201d - Nabarralde","og_description":"\u201c1200. Lurraldetasunaren galera\u201d hitzaldiak ikusmin handia piztu du jendartean. Pleno-aretoa jendez bete da Aitzol Altuna [goiko argazkian, ezkerrean] historialariaren ezagutzak entzuteko. Tartean izan dira Ezker Abertzaleko, EAJ-PNV-ko eta Eusko Alkartasuneko ordezkari ezagunak.","og_url":"https:\/\/nabarralde.eus\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\/","og_site_name":"Nabarralde","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/nabarraldefundazioa","article_published_time":"2010-04-29T07:41:17+00:00","og_image":[{"width":590,"height":284,"url":"https:\/\/nabarralde.eus\/wp-content\/uploads\/2010\/04\/590.Nafarro.AltunaRekalde.jpeg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Nabarralde","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@Nabarralde","twitter_site":"@Nabarralde","twitter_misc":{"Escrito por":"Gontzal Landa Herbias","Tiempo de lectura":"6 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\/"},"author":{"name":"Nabarralde","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#\/schema\/person\/597064be2999f8f5251a2dd9bd90ac56"},"headline":"\u201cNafarroako Erreinuaren lur galeren ondorioz, euskararen eremua murriztu zen\u201d","datePublished":"2010-04-29T07:41:17+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\/"},"wordCount":1220,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/nabarralde.eus\/wp-content\/uploads\/2010\/04\/590.Nafarro.AltunaRekalde.jpeg","articleSection":["Sustatzaileen txokoa"],"inLanguage":"es"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\/","url":"https:\/\/nabarralde.eus\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\/","name":"\u201cNafarroako Erreinuaren lur galeren ondorioz, euskararen eremua murriztu zen\u201d - Nabarralde","isPartOf":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/nabarralde.eus\/wp-content\/uploads\/2010\/04\/590.Nafarro.AltunaRekalde.jpeg","datePublished":"2010-04-29T07:41:17+00:00","author":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#\/schema\/person\/597064be2999f8f5251a2dd9bd90ac56"},"description":"\u201c1200. Lurraldetasunaren galera\u201d hitzaldiak ikusmin handia piztu du jendartean. Pleno-aretoa jendez bete da Aitzol Altuna [goiko argazkian, ezkerrean] historialariaren ezagutzak entzuteko. Tartean izan dira Ezker Abertzaleko, EAJ-PNV-ko eta Eusko Alkartasuneko ordezkari ezagunak.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\/#breadcrumb"},"inLanguage":"es","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/nabarralde.eus\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\/#primaryimage","url":"https:\/\/nabarralde.eus\/wp-content\/uploads\/2010\/04\/590.Nafarro.AltunaRekalde.jpeg","contentUrl":"https:\/\/nabarralde.eus\/wp-content\/uploads\/2010\/04\/590.Nafarro.AltunaRekalde.jpeg","width":590,"height":284,"caption":"590.Nafarro.AltunaRekalde"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/nafarroako-erreinuaren-lur-galeren-ondorioz-euskararen-eremua-murriztu-zen\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"\u201cNafarroako Erreinuaren lur galeren ondorioz, euskararen eremua murriztu zen\u201d"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#website","url":"https:\/\/nabarralde.eus\/","name":"Nabarralde","description":"Kultur Ekimenak eta Sustapenak","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/nabarralde.eus\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"es"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#\/schema\/person\/597064be2999f8f5251a2dd9bd90ac56","name":"Nabarralde","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/eb923fe5afac9095da877b906a6d3b9e9a55a2361912ca85b1232801e983cef8?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/eb923fe5afac9095da877b906a6d3b9e9a55a2361912ca85b1232801e983cef8?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/eb923fe5afac9095da877b906a6d3b9e9a55a2361912ca85b1232801e983cef8?s=96&d=mm&r=g","caption":"Nabarralde"},"url":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/author\/nagusia\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/22589","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=22589"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/22589\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media\/22588"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=22589"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=22589"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=22589"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}