{"id":21525,"date":"2009-10-13T07:23:31","date_gmt":"2009-10-13T05:23:31","guid":{"rendered":"https:\/\/nabarralde.eus\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\/"},"modified":"2009-10-13T07:23:31","modified_gmt":"2009-10-13T05:23:31","slug":"herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\/","title":{"rendered":"Herriko historia arinkeriaz idazten denean"},"content":{"rendered":"<p> <\/p>\n<p>Gustuko izaten dugu jaioterriaren edota norbera bizi den herriaren historia jakitea, nik bederen atsegin dut. Horregatik egiten zait mingarri nire herriaren antzina idaztean historialariek ezjakinez edo arinkeriaz jokatzen dutela ikustea, are eta mingarriago hori argitalpen ofizialetan egiten bada, eta guztiz penagarria iruditzen zait argitalpena abertzaleen eskutik egiten denean. \u201cHernaniko udal gida\u201d izenburuko liburuxkan gure historiari buruz idatzi dutenek barkaezineko arinkeriaz aritu direlakoan nago, lehenengo paragrafotik aritu gainera. Honela dio hasierako paragrafoak hitzez hitz:<\/p>\n<p>\u201cAntzina, Hernaniko bailara lurralde zabala zen eta Urumea eta Oria ibaien arteko lurra hartzen zuen: gaur egungo Donostiako, Urnietako, Hernaniko, Lasarteko, Usurbilgo, eta Orioko udalerriak. Izendapen geografiko gisa, Hernani 1014. urtean agertu zen lehen aldiz dokumentu batean. Antza denez, XIII. mendearen erdialdean eman zioten hiribildu titulua, fundazio gutuna gorde ez bada ere, Gaztelako errege Alfontso X.a Jakitunaren politika espantsionistaren testuinguruan.\u201d<\/p>\n<p>\u201cIzendapen geografiko gisa, Hernani 1014. urtean agertu zen lehen aldiz dokumentu batean\u201d. Ados, baina ez zen izango toponimo hutsa, jendea ere biziko zen lurralde horretan, ezta? Edo, Arano eta Astigarraga bitartean historia aurreko aztarnatan hain aberatsa den tokian, ez al zegoen garai horretan jenderik, etxerik edo artzain txabolaren bat bederen? Zer eratako jendea zen? Zein egitura politikoaren testuinguruan bizi ziren 1014an? Ez da esaten; agian, apropos ez da esaten. Zeren eta jakin badakigu data horietan eta inguru hauetan baskoia deitutako jendea bizi zela eta, 1014.ean zehazki, hernaniarrak Antso III.a Nagusiaren erresuma nafarraren barruko hiritarrak zirela. Baina ez da esaten.<\/p>\n<p>Data horretatik XIII. mendera pasatzen dira kolpe batean artikulu egileek, Gaztelako Alfontso X.a Jakituna (1252 &#8211; 1284) erregearen garaira hain zuzen ere; eta hemen bai, hemen argi esaten da Errege espainolak eman ziola Hernaniri hiribildu-titulua. Hau da, Hernani espainolek <em>fundatua<\/em> edo sortua dela alegia. Izendapen geografiko baten gainean, jendez hustua zegoen leku batean, nonbait, Hernaniko herritarrei teilatupeko etxea jarri zieten. Testuaren interpretazioa nirea da, jakina, baina gure herriaren historiari buruz asko ez dakien bai hernaniarrentzat edota kanpotik gerturatzen zaizkigun guztientzat ondorioztatze oso logikoa dirudi. Nekez aurkituko da, abertzaleak tarteko, eskuinekoan zein ezkerreko, espainiartasunaren antzeko apologiarik. Barka biezadate nire herriko abertzale jende kultuak.<\/p>\n<p>Zer dela-eta dute nazionalista espainiarrek hainbesterainoko interesa garai tarte hori ezkutuan gordetzeko?<\/p>\n<p>Hasteko, jada 1180. urte inguruan, Antso VI.a errege nafarrak (1150 \u2013 1194) emana zion Donostiari, Hernani izendapen geografikoaren barruko hiriari, bere <em>hiri gutun<\/em> edo <em>frankoen forua<\/em>. Nekez pentsa daiteke garai horretan Donostiakoak nafar lurrak izatea eta Hernanikoak, berriz, gaztelarrak. Lazgarriena, ordea, ezkutuan gorde nahi dena da: 1200. urtean, Antso VII.a Azkarra errege baskoia Marokon zegoela aprobetxatuz Gaztelako Alfontso VIII.ak nafar lurrak inbaditu zituela, Gasteiz setiatu eta suntsitu ondoren Araba eta Gipuzkoa hartzea lortu zuela, Donostiako Urguleko gaztelua eta harresiak sendotu zituela eta Hondarribia gotortu egin zuela. \u201cPolitika espantsionistaren testuinguruan\u201d baino, inbasio militar batez bidez argi eta garbi.<\/p>\n<p>Horra hor gure historiaren harri bitxia, gutxitan aipatua, hezkuntzaren Curriculumetan inoiz ez irakatsia, espainiar nazionalismoak zazpi zerrapoz ilunpetan gordea. Horra hor hainbat euskaldunen ezjakintasunaren iturria, abertzale omen diren hainbaten gure historiaz analfabetoak izatearen seinale argia. Horra hor gure tragedia. Amaitzeko, horra hor espainiarrek gure herria armaz hartu ondoren, eta bertan egon zitekeen nafar izaeraren aztarna guztiak suntsitu ondoren, nola \u201csortu\u201d zuten Hernani.<\/p>\n<h3>Publicado por Nabarralde-k argitaratua<\/h3>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Gustuko izaten dugu jaioterriaren edota norbera bizi den herriaren historia jakitea, nik bederen atsegin dut. Horregatik egiten zait mingarri nire herriaren antzina idaztean historialariek ezjakinez edo arinkeriaz jokatzen dutela ikustea, are eta mingarriago hori argitalpen ofizialetan egiten bada, eta guztiz penagarria iruditzen zait argitalpena abertzaleen eskutik egiten denean. \u201cHernaniko udal gida\u201d izenburuko liburuxkan gure historiari [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[78],"tags":[],"class_list":["post-21525","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-egunekoa"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.7 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Herriko historia arinkeriaz idazten denean - Nabarralde<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Gustuko izaten dugu jaioterriaren edota norbera bizi den herriaren historia jakitea, nik bederen atsegin dut. Horregatik egiten zait mingarri nire herriaren antzina idaztean historialariek ezjakinez edo arinkeriaz jokatzen dutela ikustea, are eta mingarriago hori argitalpen ofizialetan egiten bada, eta guztiz penagarria iruditzen zait argitalpena abertzaleen eskutik egiten denean.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/nabarralde.eus\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"es_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Herriko historia arinkeriaz idazten denean - Nabarralde\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Gustuko izaten dugu jaioterriaren edota norbera bizi den herriaren historia jakitea, nik bederen atsegin dut. Horregatik egiten zait mingarri nire herriaren antzina idaztean historialariek ezjakinez edo arinkeriaz jokatzen dutela ikustea, are eta mingarriago hori argitalpen ofizialetan egiten bada, eta guztiz penagarria iruditzen zait argitalpena abertzaleen eskutik egiten denean.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/nabarralde.eus\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Nabarralde\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/nabarraldefundazioa\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2009-10-13T05:23:31+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Nabarralde\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@Nabarralde\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@Nabarralde\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Escrito por\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Be\u00f1i Agirre\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tiempo de lectura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"3 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Nabarralde\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/597064be2999f8f5251a2dd9bd90ac56\"},\"headline\":\"Herriko historia arinkeriaz idazten denean\",\"datePublished\":\"2009-10-13T05:23:31+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\\\/\"},\"wordCount\":511,\"commentCount\":0,\"articleSection\":[\"Egunekoa\"],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\\\/\",\"name\":\"Herriko historia arinkeriaz idazten denean - Nabarralde\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2009-10-13T05:23:31+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/597064be2999f8f5251a2dd9bd90ac56\"},\"description\":\"Gustuko izaten dugu jaioterriaren edota norbera bizi den herriaren historia jakitea, nik bederen atsegin dut. Horregatik egiten zait mingarri nire herriaren antzina idaztean historialariek ezjakinez edo arinkeriaz jokatzen dutela ikustea, are eta mingarriago hori argitalpen ofizialetan egiten bada, eta guztiz penagarria iruditzen zait argitalpena abertzaleen eskutik egiten denean.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"es\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/es\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Herriko historia arinkeriaz idazten denean\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/\",\"name\":\"Nabarralde\",\"description\":\"Kultur Ekimenak eta Sustapenak\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"es\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/597064be2999f8f5251a2dd9bd90ac56\",\"name\":\"Nabarralde\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"es\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/eb923fe5afac9095da877b906a6d3b9e9a55a2361912ca85b1232801e983cef8?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/eb923fe5afac9095da877b906a6d3b9e9a55a2361912ca85b1232801e983cef8?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/eb923fe5afac9095da877b906a6d3b9e9a55a2361912ca85b1232801e983cef8?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Nabarralde\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/nabarralde.eus\\\/es\\\/author\\\/nagusia\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Herriko historia arinkeriaz idazten denean - Nabarralde","description":"Gustuko izaten dugu jaioterriaren edota norbera bizi den herriaren historia jakitea, nik bederen atsegin dut. Horregatik egiten zait mingarri nire herriaren antzina idaztean historialariek ezjakinez edo arinkeriaz jokatzen dutela ikustea, are eta mingarriago hori argitalpen ofizialetan egiten bada, eta guztiz penagarria iruditzen zait argitalpena abertzaleen eskutik egiten denean.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/nabarralde.eus\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\/","og_locale":"es_ES","og_type":"article","og_title":"Herriko historia arinkeriaz idazten denean - Nabarralde","og_description":"Gustuko izaten dugu jaioterriaren edota norbera bizi den herriaren historia jakitea, nik bederen atsegin dut. Horregatik egiten zait mingarri nire herriaren antzina idaztean historialariek ezjakinez edo arinkeriaz jokatzen dutela ikustea, are eta mingarriago hori argitalpen ofizialetan egiten bada, eta guztiz penagarria iruditzen zait argitalpena abertzaleen eskutik egiten denean.","og_url":"https:\/\/nabarralde.eus\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\/","og_site_name":"Nabarralde","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/nabarraldefundazioa","article_published_time":"2009-10-13T05:23:31+00:00","author":"Nabarralde","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@Nabarralde","twitter_site":"@Nabarralde","twitter_misc":{"Escrito por":"Be\u00f1i Agirre","Tiempo de lectura":"3 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\/"},"author":{"name":"Nabarralde","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#\/schema\/person\/597064be2999f8f5251a2dd9bd90ac56"},"headline":"Herriko historia arinkeriaz idazten denean","datePublished":"2009-10-13T05:23:31+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\/"},"wordCount":511,"commentCount":0,"articleSection":["Egunekoa"],"inLanguage":"es"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\/","url":"https:\/\/nabarralde.eus\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\/","name":"Herriko historia arinkeriaz idazten denean - Nabarralde","isPartOf":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#website"},"datePublished":"2009-10-13T05:23:31+00:00","author":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#\/schema\/person\/597064be2999f8f5251a2dd9bd90ac56"},"description":"Gustuko izaten dugu jaioterriaren edota norbera bizi den herriaren historia jakitea, nik bederen atsegin dut. Horregatik egiten zait mingarri nire herriaren antzina idaztean historialariek ezjakinez edo arinkeriaz jokatzen dutela ikustea, are eta mingarriago hori argitalpen ofizialetan egiten bada, eta guztiz penagarria iruditzen zait argitalpena abertzaleen eskutik egiten denean.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\/#breadcrumb"},"inLanguage":"es","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/nabarralde.eus\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/herriko-historia-arinkeriaz-idazten-denean\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Herriko historia arinkeriaz idazten denean"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#website","url":"https:\/\/nabarralde.eus\/","name":"Nabarralde","description":"Kultur Ekimenak eta Sustapenak","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/nabarralde.eus\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"es"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/nabarralde.eus\/#\/schema\/person\/597064be2999f8f5251a2dd9bd90ac56","name":"Nabarralde","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"es","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/eb923fe5afac9095da877b906a6d3b9e9a55a2361912ca85b1232801e983cef8?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/eb923fe5afac9095da877b906a6d3b9e9a55a2361912ca85b1232801e983cef8?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/eb923fe5afac9095da877b906a6d3b9e9a55a2361912ca85b1232801e983cef8?s=96&d=mm&r=g","caption":"Nabarralde"},"url":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/author\/nagusia\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21525","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=21525"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21525\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=21525"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=21525"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nabarralde.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=21525"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}